E-Bülten

Sözlük

Döviz

1 $ = 3,59 TL
1 € = 4,01 TL
13861307 Ziyaretçi

Transit Rejimi (Genelge 2009/68)

2010/20 Sayılı Genelge ile Yürürlükten Kaldırılmıştır.
T.C.
BAŞBAKANLIK
Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü
 
Sayı     : B.02.1.GÜM.0.06.07.00.120.01.02 S 01                                                         18.05.2009
Konu   : Transit rejimi
GENELGE
(2009/68)
Gümrük Kanununun 84 ila 92 inci maddeleri ve Gümrük Yönetmeliğinin 230 ila 270 inci maddeleri çerçevesinde transit rejimi hükümlerinin uygulanmasında aşağıda yer alan hususlar dikkate alınmak suretiyle işlemler gerçekleştirilecektir:
I- Transit rejiminde memur refakati:
Transit beyannamesi kapsamında yapılan taşımalarda memur refakati uygulaması aşağıda belirtildiği şekilde yapılacaktır:
(1) Transit beyannamesi kapsamında taşınmak istenilen eşyanın gümrük vergileri hesaplanarak teminata bağlanır. Transit işlemlerinde memur refakatinin esas olmadığı talep sahiplerine hatırlatılarak, ancak geçerli yasal sebeplerin ileri sürülerek belgelendirilmesi ve idarede yeterli sayıda personelin olması halinde istisnai olarak bu yöndeki talepler karşılanır.
(2) Gümrük vergileri teminata bağlanmış eşyanın memur refakati olmadan transiti esas olmakla birlikte, ‘‘sigara’’ ve ‘‘viski’’nin transit beyannamesine konu olması halinde bu tür eşyanın teminatla birlikte memur eşliğinde transiti sağlanır.
(3) Çay transitinde memur refakati uygulaması zorunlu olmamakla birlikte, ilgili gümrük idarelerince kendi imkanları çerçevesinde değerlendirilerek söz konusu eşya için şartlar elverdiği ölçüde memur refakati uygulanır.
(4) Çay ve muz transiti yapan firmaların Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Koruma Kontrol Genel Müdürlüğünden aldıkları izinlerde belirtilen miktarlar kadar çay ve muzun;
a) vergileri en üst düzeyde teminata bağlanmak (TIR Karnesi kapsamında yapılacak taşımalar hariç),
b) araçlarda ürünün boşaltılmasına imkan verecek tüm boşaltma yerleri mühür bozulmadan açılmayacak şekilde gümrük mührüyle mühürlenmek dahil gümrük idaresince alınması gereken tedbirler alınmak,
c) varış gümrüklerince de transit rejimi konusu çay ve muz fiziki muayeneye tabi tutulmak suretiyle kontrol edilmek,
Suretiyle işlemlerinin yapılması gerekir.
(5) Sigara ve viski dışında kalan eşyanın teminat yerine (1) nolu fıkrada belirtilen durumlarda memur refakati ile transiti imkan dahilinde olduğundan, bu şekilde yapılacak transit işlemlerinde etkin denetimin sağlanması için aşağıdaki hususlara riayet edilmesi gerekir:
a) Refakat memurunun, refakat ve dönüş süresini kapsayan 6245 sayılı Harcırah Kanununa göre hesaplanan yolluk ve yevmiyesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında ödenecek tazminat tutarı üzerinden yapılacak kaza ve ölüm sigorta masrafları ödenir, ayrıca Gümrük Yönetmeliği’nin 30 no.lu ekinde yer alan taahhütname doldurularak gümrüğe verilir. Sigorta poliçesi düzenlenmeden memurun refakate gitmesine izin verilmez.
b) Memur refakati talepleri bizzat Gümrük Müdürleri tarafından değerlendirilip neticelendirilir. Memur refakati talebini içeren yükümlü dilekçesinin bir örneği transit beyannamesine eklenir.
c) Bir memur sorumluluğuna en fazla üç araç verilir. Memur konvoy halinde seyreden araçların en önünde yolculuk eder.
d) Konvoydan kopmaların önlenmesi için güzergah boyunca azami her 200 km’de refakatçi memurun belirleyeceği bir noktada bir araya gelinerek daha sonra yola devam edilir.
e) Araçlardan herhangi birinin yukarıda belirtilen noktaya gelmemesi halinde refakatçi memur tarafından en yakın gümrük, gümrük muhafaza veya emniyet idaresine haber verilir.
f) Refakat memurlarınca, transit beyannameleri veya özet beyanlar üzerine, kapsamı eşyanın refakatinde götürüldüğüne, sevk edildiği gümrük idaresine ve teslim tarihine ilişkin meşruhat kaşesi tatbik edilir. Memur refakatiyle sevk edilen eşya, refakatle götürüldükleri gümrüklerde refakat memurunca mutlaka tutanakla teslim edilir.
g) Memur refakatinde sevk edilen bir eşyanın refakat memuru olmaksızın kendilerine sunulması halinde sevk gümrük idarelerince eşyanın tam tespiti yapılarak tutanağa bağlanır ve gerekli kovuşturmanın yapılması bakımından durum aynı gün faks yolu ile eşyayı sevk eden gümrük idaresine bildirilir.
(6) Bir gümrükten diğer gümrüğe veya bir gümrükten antrepolara memur refakatinde yapılacak transit taşımalara izin vermeye ilgili gümrük müdürlüğü yetkilidir.
II- Transit süresi
Transit eşyasının giriş veya hareket gümrük idaresinden sevki tarihinden itibaren çıkış veya varış gümrük idaresine sunulması için giriş veya hareket gümrük idaresince verilecek transit süresinin aşağıdaki esaslara göre belirlenmesi ve uygulanması uygun bulunmuştur:
(1) Transit süresinin belirlenmesinde taşıtın sürati, coğrafi yol durumu, kat edeceği mesafe ile mevsim şartları dikkate alınacaktır.
(2) Türkiye Gümrük Bölgesi’nde transit halinde olan araçlar için yukarıda belirtilen esaslar dahilinde;
a) Nisan-Mayıs-Haziran-Temmuz-Ağustos-Eylül aylarında en fazla 6 gün (144 saat),
b) Ekim-Kasım-Aralık-Ocak-Şubat-Mart aylarında en fazla 8 gün (192 saat),
Transit süresi tanınacaktır. Ancak, söz konusu süreler demiryolu ve denizyolu ile yapılan taşımalarda ve Karayolları Genel Müdürlüğünce düzenlenen Özel Yük Taşıma İzin Belgesi ile taşınan eşya için anılan belgede belirtilen taşıma sürelerini geçmeyecek şekilde 4 katına kadar arttırılabilir.
(3) Transit süresi, giriş veya hareket gümrük idaresindeki işlemlerin bitirilerek aracın sevk edildiği saatten itibaren başlatılacak ve sürenin bitim tarihi transit belgesinde gün, ay ve yıl olarak belirtilecektir. Ayrıca, sürenin bitim saati de yazılacaktır.
(4) Yukarıda belirtilen esaslara göre verilen süreler geçtikten sonra çıkış veya varış gümrük idaresine gelen taşıt için 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 241 inci maddesi uyarınca para cezası uygulanacaktır. Özellikle sınır kapılarında yaşanan kuyruklar nedeniyle transit eşyası taşıyan araçların süresi içerisinde gümrük sahasına giriş yapamadığı durumlarda, Başmüdürlük koordinesinde ilgili gümrük ve/veya gümrük muhafaza idarelerince mobil ekipler oluşturularak kuyrukta bekleyen araçlar tutanakla tespit edilecek ve söz konusu araçların transit sürelerinin geçip geçmediğinin hesaplanmasında mezkur tutanağın düzenlendiği tarih (saat) esas alınacaktır.
(5) Giriş veya hareket gümrük idaresince verilen transit süresinin, güvenlik sorunu, arıza, kaza, yol yapımı, yol kapanması, hastalanma veya araç şoförünün emniyeti suistimal suçu işlemesi veya başka bir nedenle geçirilmesi halinde; ilgililerin en yakın emniyet, jandarma, gümrük, sağlık gibi ilgili mercilerden alacakları belgelerle bu durumlarını belgelendirmeleri halinde 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 241 inci maddesinde öngörülen para cezası uygulanmayacaktır.
Ancak, hareket gümrük idaresince verilen transit sürelerinin vize problemleri nedeniyle aşılması durumunda, vize müracaat tarihinin ilgili konsolosluktan alınacak belge ile ispat edilmesi şartıyla, vize müracaat tarihi ile vize alma tarihi arasındaki süre söz konusu transit süresini keseceğinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 241 inci maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı hususu belirlenirken vize alma süreleri de göz önünde bulundurularak işlem yapılacaktır.
(6) Serbest bölgelere transit olarak sevk edilen eşyanın serbest bölgeye alınması için gerekli belgelerinin alıcısı tarafından ibraz edilemediği durumlarda bahse konu eşyayı taşıyan araçların serbest bölgeye geliş tarihi (saati) gümrük idaresi tarafından düzenlenecek bir tutanakla belirlenir ve söz konusu araçların transit sürelerinin geçip geçmediğinin hesaplanmasında mezkur tutanağın düzenlendiği tarih (saat) esas alınır.
III- Transit rejiminde toplu teminat:
Transit Rejimi’ne tabi tutulan eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesi içinde 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 84/2 nci maddesi kapsamında taşınmasında taşınan her parti eşya için ayrı ayrı verilen teminatlar yerine anılan Kanunun 203 üncü maddesi uyarınca toplu teminat verilmesi mümkün bulunmaktadır.
Toplu teminat taleplerinin karşılanmasında;
(1) Taşınacak eşya kapasitesine uygun oranda Başmüdürlüklerce saptanacak tutar kadar banka teminat mektubu alınması,
(2) Bir defada transit edilecek eşyanın gümrük vergileri tutarının toplu teminatı aşması halinde bakiye tutarın da gümrük veznesine yatırılması,
(3) Partiler halinde ayrı ayrı vasıtalarla taşımada ise söz konusu teminatla sevk edilmek istenilen eşyaların vergilerini karşılayacak miktarda teminatın kalmadığının anlaşılması durumunda, bu parti eşya için de yeni teminat yatırılması veya başlangıçta sevki yapılan eşyaların ilgili gümrüğe teslim edildiğinin anlaşılması halinde, transit edilen eşyanın vergileri tutarı kadar teminat serbest kalacağından, yeniden bu miktar kadar eşyanın transitine izin verilmesi,
Gerekmektedir.
IV- Demiryolu ile yapılan transit taşımalarda teminat aranacak haller:
4458 sayılı Gümrük Kanununa bağlı Gümrük Yönetmeliğinin 267 nci maddesi “Transit rejimi kapsamında taşınan eşyanın gümrük vergilerinin ödenmesini garanti altına almak amacıyla, eşyaya ilişkin tahakkuk edebilecek gümrük vergileri için teminat verilmesi zorunludur.
Ancak;
a) Sahip veya acenteleri adına tescil edilmiş bulunan ve düzenli sefer yapmakta olan altmış rüsum tonilatodan fazla deniz taşıtlarıyla yapılan taşımalarda,
b) Havayoluyla yapılan taşımalarda,
c) Boru hattı ile yapılan taşımalarda,
d) Demiryolu ile yapılan taşımalarda (Müsteşarlıkça belirlenecek haller hariç)
Teminat aranmaz…” hükmünü amirdir.
Buna göre, aşağıda yer alan eşyanın transit rejimi kapsamında demiryolu ile taşınması halinde söz konusu eşyanın tahakkuk edebilecek gümrük vergileri için teminat verilmesi gerekmektedir:
a) Petrol ve petrol ürünleri, LPG, madeni yağ,
b) Çay, şeker, kahve,
c) Tütün ve tütün yerine geçen işlenmiş maddeler (sigara vb),
d) Her türlü alkollü içki (bira hariç),
e) Kakao ve kakao müstahzarları, ve
f) Elektronik eşya (televizyon, bilgisayar v.b.)
V- Transit beyannamesine fatura eklenmesi:
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 11’nci maddesi ile anılan Kanun’a bağlı Gümrük Yönetmeliği’nin 119, 249 ve 267 nci maddeleri çerçevesinde transit beyannamesine fatura eklenmesi konusunda aşağıda belirtildiği şekilde işlem yapılır:
(1) Anılan Kanun’un 11 inci maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla transitinde teminat aranmayan eşyanın transit rejimi kapsamında, transit beyannamesi veya yerine geçen bir belge ile sevk edilmesi durumunda eşyanın faturasının ibrazı zorunlu değildir.
Ancak, transitinde özel düzenleme olan, kaçakçılık riski bulunan eşya ile ithali yasak eşyanın (EK-1) ve özelliği gereği idarece faturasının ibrazının gerekli olduğu öngörülen eşyanın, teminat aranmayan durumlarda dahi olsa transitinde eşya faturasının ibrazı gerekmektedir.
(2) Mükellefince orijinal fatura ibraz edilememesine karşın, Gümrük Yönetmeliğinin 120. maddesinde belirtilen ve faturalarda bulunması zorunlu bilgileri içeren proforma fatura veya faks faturaların gümrük idaresine sunulması halinde;
a) Mükellefinden orijinal faturanın 15 gün içinde ibraz edileceğine dair taahhütname alınarak faks fatura ile transit işlemleri tamamlanır. Boru hattı ile transit işlemlerinde bu süre 6 ay olarak uygulanır. Söz konusu süreler içerisinde gümrük idaresine sunulacak faks faturanın orijinalinin veya proforma fatura ile proforma faturaya dair orijinal faturanın aynı bilgileri ihtiva edip etmediği kontrol edilir.
b) Süresi içinde faks faturaya veya proforma faturaya dair orijinal faturayı ibraz etmeyenlere 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 241/1 inci maddesi tatbik edilerek orijinal fatura ibraz edilene kadar mükellefin proforma fatura veya faks fatura ile işlemleri yapılmaz.
(3) Gümrük Yönetmeliğinin 120 nci maddesi çerçevesinde düzenlenen faturalar ve anılan Yönetmeliğin 121 inci maddesi çerçevesinde düzenlenmesi gereken ayrıntılı faturalarda malın teslim edileceği birden fazla kişi ve yerin bulunması söz konusu faturaların geçerli olarak kabul edilmesine engel teşkil etmemektedir.
(4) TIR Karnesi ile yapılan işlemlerde, bu Genelge’nin "V" nolu maddesinin (1), (2) ve (3) üncü fıkraları uygulanmaz.
VI- Transit Beyannamesi kapsamında parsiyel taşıma:
Transit beyannamesi kapsamında parsiyel taşıma işlemleri aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülecektir:
(1) Parsiyel taşıma talebinde bulunacak yükümlü ilk gümrük idaresine parsiyel taşımanın yapılacağı gümrük idarelerini gösterir şekilde bir dilekçe verir. Parsiyel taşıma talebinin uygun görülmesi halinde işlemlere aşağıdaki esaslar dahilinde devam edilir.
(2) Bir parsiyel taşıma kapsamında yer alacak gümrük idaresi sayısı (yükleme-hareket veya varış-boşaltma) TIR Sözleşmesi’nde belirlenen toplam gümrük idaresi sayısından fazla olamaz.
(3) Parsiyel taşımaya konu transit beyannamesinin 44 nolu kutusuna "PARSİYEL TAŞIMA" ibaresi yazılır.
(4) Güzergah ve transit süreleri parsiyel taşımanın yapıldığı bir sonraki gümrük idaresine göre belirlenir.
(5) İhracat eşyası ile serbest dolaşımda olmayan eşya aynı parsiyel taşımaya konu olamaz.
(6) Transit beyannamesi kapsamında parsiyel taşımaya konu ihraç eşyası için bilgisayar sistemi bulunan gümrük idarelerinde aşağıdaki şekilde işlem yapılır:
a) Birinci hareket gümrüğünde "ÖZBY TRNSİT" türünde "Rejim" alanına "E" kodu kaydedilerek bir transit beyannamesi düzenlenir. Söz konusu beyannamenin "Taşıma Senedi" ekranında yer alan "İhracat İçin İlgili Beyan" alanındaki "@ Tipi" kutucuğuna "TCGB" kodu, "@ numarası" kutucuğuna ise eşyanın kayıtlı olduğu ihracat beyannamesinin numarası kaydedilir.
b) İkinci hareket gümrüğünde teslim alma türünde özet beyan verilmez, "ÖZBY TRNSİT" türünde "Rejim" alanına "E" kodu kaydedilerek yeni bir transit beyannamesi düzenlenir. Bu beyannamenin "Taşıma Senedi" ekranında yer alan "Taşıma Satırları" alanına kendi gümrüğünde tescilli ihracat beyannamelerinde kayıtlı eşya ile beraber transit gelen eşya da kaydedilir. "İhracat İçin İlgili Beyan" alanının 1 inci satırındaki "@ Tipi" kutucuğuna "DİĞER" kodu, "@ numarası" kutucuğuna ise birinci hareket gümrüğünde düzenlenen transit beyannamesinin numarası kaydedilir. 2 nci ve gerekirse devam eden satırlardaki "@ Tipi" kutucuğuna ise "TCGB" kodu ve "@ numarası" kutucuğuna kendi gümrüğünde tescilli ihracat beyannamelerinin numarası kaydedilir.
c) Üçüncü hareket gümrüğünde de ikinci hareket gümrüğünde olduğu gibi, ayrı bir transit beyannamesi düzenlenir. Söz konusu beyanname kendi gümrüğünde tescilli ihracat beyannamelerinde kayıtlı eşya ile beraber transit gelen eşyayı da kapsamalıdır. Bu beyannamenin de "İhracat İçin İlgili Beyan" alanının 1 inci satırındaki "@ Tipi" kutucuğuna "DİĞER" kodu, "@ numarası" kutucuğuna ise birinci hareket gümrüğünde düzenlenen transit beyannamesinin numarası, 2 nci satırındaki "@ Tipi" kutucuğuna "DİĞER" kodu, "@ numarası" kutucuğuna ikinci hareket gümrüğünde düzenlenen transit beyannamesinin numarası, 3 üncü ve gerekirse devam eden satırlardaki "@ Tipi" kutucuğuna "TCGB" kodu ve "@ numarası" kutucuğuna kendi gümrüğünde tescilli ihracat beyannamelerinin numarası kaydedilir.
d) 3 den fazla hareket gümrük idaresi olması durumunda da 2 nci ve 3 üncü hareket gümrüğünde olduğu gibi kendi gümrüğünde tescilli ihracat beyannamelerinde kayıtlı eşya ile beraber transit gelen eşyayı da kapsayacak şekilde ve bu maddenin (b) ve (c) fıkralarında belirtilen usulde ayrı bir transit beyannamesi düzenlenir.
e) Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesini terk ettiği sınır gümrük idaresinin tüm hareket gümrük idarelerine uzaktan teyit yapabilmesini teminen, TIR/Transit Takip Programının Transit Beyannamesi ekranında “Önceki Beyanname Numaraları” başlığı altında 3 alan oluşturularak bu alanlara son hareket gümrük idaresi öncesindeki diğer hareket gümrük idarelerinde tescilli transit beyannamelerinin numaraları kaydedilir. Hem son hareket gümrüğünde düzenlenen transit beyannamesi, hem de bu beyannamede numaraları kayıtlı olan diğer hareket gümrüklerinde düzenlenen transit beyannameleri uzaktan teyit yöntemi ile sistem üzerinde kapatılır.
f) Söz konusu kapatmalar yapılmadan sevk gümrük idarelerine teyit gönderilmez.
(7) Parsiyel taşıma işlemini yapacak hareket gümrük idarelerinin tümünde bilgisayar sistemi bulunmuyorsa aşağıdaki şekilde işlem yapılır:
a) Her gümrük idaresinde hem kendi idaresinde yüklenecek eşyayı hem de transit gelen eşyayı kapsayacak şekilde ayrı bir transit beyannamesi düzenlenir.
b) Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesini terk ettiği sınır gümrük idaresinde bir önceki gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi kapatılır ve teyit nüshası ivedilikle gönderilir.
c) Gümrük idareleri transit beyannamesinin sınır gümrük idaresinden teyidi gelmeden bir önceki gümrüğe teyit gönderemez.
(8) Parsiyel taşıma işlemi yapılacak hareket gümrük idarelerinden bazısında bilgisayar sistemi bulunmuyorsa aşağıdaki şekilde işlem yapılır:
a) Her gümrük idaresi kendi gümrüğündeki uygulamaya göre (6) veya (7) nci fıkralarda belirtilen usulde gümrüğündeki ihracat eşyası ile transit gelen eşyayı kapsayacak şekilde ayrı bir transit beyannamesi düzenler. Söz konusu transit beyannamesinde daha önce düzenlenen transit beyannamelerine ilişkin bilgiler (tescil gümrüğü, tarihi, sayısı) de yer alır. Bu şekilde düzenlenen transit beyannamelerinin teyit işlemleri (7) nci fıkrada yer alan usulde gerçekleştirilir. Gümrük idaresinin bilgisayarlı olup olmadığına göre uzaktan teyit imkanının bulunması halinde bu işlem de yapılır.
b) Sadece çıkış gümrük idaresinde bilgisayar sistemi bulunmuyorsa, bu gümrük idaresinden gönderilen teyit nüshasına göre uzaktan teyit işlemi bir önceki gümrük idaresinde gerçekleştirilir.
c) Sadece çıkış gümrük idaresinde bilgisayar sistemi bulunuyorsa, teyit işlemi (7) nci fıkrada belirtilen usulde gerçekleştirilir.
(9) Transit beyannamesi kapsamında yurt dışından gelen ve birden fazla gümrük idaresinde ithal kaydıyla işlem görecek eşyanın tek araç ile transit edilmesi için bilgisayar sistemi bulunan gümrük idarelerinde aşağıdaki şekilde işlem yapılır:
a) Giriş gümrüğünde "ÖZBY TRNSİT" türünde "Rejim" alanına "I" kodu kaydedilerek bir transit beyannamesi düzenlenir. Söz konusu beyannamenin "Taşıma Senedi" ekranında her bir gümrük idaresine gönderilecek eşya ayrı taşıma satırlarına kaydedilir.
b) Birinci varış-boşaltma gümrük idaresinde sadece bu gümrükte işlem görecek eşya için teslim alma özet beyanı verilir. Giriş gümrüğünde düzenlenen transit beyannamesi "uzaktan teyit" yöntemi ile sonlandırılır. Kalan eşya için "ÖZBY TRNSİT" türünde "Rejim" alanına "I" kodu kaydedilerek bir transit beyannamesi düzenlenir. Bu beyannamenin "Taşıma Senedi" ekranı da (9) uncu fıkranın (a) bendinde belirtildiği şekilde doldurulur.
c) İkinci gümrük idaresinde de kendi gümrüğünde işlem görecek eşya için teslim alma özet beyanı verilir ve birinci gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi "uzaktan teyit" yöntemi ile sonlandırılır.
d) Varsa üçüncü ve dördüncü gümrük idaresine kalan eşyanın sevkinde ve bu gümrük idarelerinde bu fıkranın (b) ve (c) bendinde belirtildiği şekilde işlem yapılır.
(10) Parsiyel taşıma işlemi yapılacak boşaltma gümrük idarelerinde bilgisayar sistemi bulunmuyorsa aşağıdaki şekilde işlem yapılır:
a) Giriş gümrüğünde sevk edilecek eşyanın tamamı için bir beyanname düzenlenerek bahse konu eşya bir sonraki gümrüğe sevk edilir.
b) Söz konusu beyanname ikinci gümrük idaresinde sonlandırılır ve bu gümrükte işlem görecek eşya boşaltıldıktan sonra kalan eşya için yeniden transit beyannamesi düzenlenmek suretiyle bir sonraki gümrüğe sevk edilmesi şeklinde işlem yapılır.
(11) İhracat eşyası ile serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın aynı gümrük idaresinden yüklenerek başka bir gümrükte yükleme/boşaltma yapılmaksızın doğrudan yurtdışı edilmek üzere bir diğer gümrük idaresine transiti parsiyel taşıma kapsamına girmediğinden;
a) Aynı gümrük idaresinden yüklenerek yurt dışı edilmek üzere bir sınır (hava-deniz-kara) gümrük idaresine transit edilmek istenilen ihracat eşyası ile serbest dolaşımda olmayan eşyanın aynı araçta birlikte taşınmasına teminat türü banka\nakit olması koşuluyla izin verilir.
b) Her iki eşyayı da kapsayacak şekilde BİLGE sisteminde detaylı beyan modülünden transit beyannamesi (TREX) düzenlenerek beyanname muhteviyatı eşyanın tamamı için hesaplanan teminat tutarı Muhasebe modülünde “teminat iptal” seçeneği kullanılarak iptal edilir ve muayene memuru tarafından da beyannamenin muayene ekranında sadece serbest dolaşımda olmayan eşyayı kapsayacak şekilde yeniden teminat belirlenmek suretiyle sevkine izin verilir.
c) Anılan beyannameye bağlı ihracat beyannamesi TCGB modülünde yer alan Tutanak ile TCGB Kapatmalar ekranından ayrıca kapatılır.
d) Bu şekilde yapılacak taşımalarda sevk gümrük idaresi dışında başka bir gümrük idaresinde eşya yüklenmesine/boşaltılmasına izin verilmemesi gerekmektedir.
(12)- İhraç eşyasının parsiyel taşımasında, uluslararası eşya taşıma niteliğine haiz aracın içinde eşyaya dışardan müdahale edilmesini, eşyanın birbirlerine karışmasını engelleyen, gümrük idaresinin kolayca tespit yapılmasına imkan veren, mühür altına alınabilecek ve bu mühürlü giriş dışında eşya giriş-çıkışı yapılması mümkün olmayacak şekilde dizayn edilmiş bölümlerin veya separatör gibi düzeneklerin bulunması halinde eşya veya aracın mühürlenmesi yerine, bu bölümlere veya separatörlere mühür koparılmadan açılmasını önleyecek şekilde mühür takılarak eşya sevk edilir.
Bir sonraki yükleme gümrük idaresinde de aracın içindeki mühürler kontrol edilerek herhangi bir usulsüzlük olmadığı tespit edildiği takdirde kendi gümrüğünden gönderilecek eşya yüklendikten sonra kendi gümrüğüne ait bölümü mühürleyerek eşyayı sevk eder. Son yükleme gümrüğünde aracın tamamı mühürlenerek araç yurt dışı edilmek üzere sevk edilir.
VII- Transit beyannamesi muhteviyatı eşyada eksiklik veya fazlalık çıkması durumunda yapılacak işlemler:
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri çerçevesinde yapılacak işlemler saklı kalmak üzere, transit beyannamesi kapsamı eşyada eksiklik/fazlalık tespit edilmesi durumunda aşağıdaki şekilde işlem yapılacaktır:
(1) Transit beyannamelerinde 10 kalemden fazla eşya bulunması halinde beyannamenin 31 nolu kutusuna “muhtelif eşya – ekli liste muhteviyatı –ekli fatura muhteviyatı” gibi ifadelerin yazılması mümkün olmakla birlikte, beyanname muhteviyatı eşya içinde çay, şeker, akaryakıt ürünleri, sigara, içki, kuruyemiş vb.… gibi tüketimi ve piyasaya sürümü kolay olan ve kaçakçılık riski taşıyan eşya varsa, beyanname üzerinde mutlak suretle belirtilir.
(2) Transit beyannamesi kapsamı eşya, hareket gümrük idaresince Gümrük Yönetmeliği’nin 251 inci maddesine göre yapılan muayenesinden ve gerekli işlemlerinin bitirilmesinden sonra beyannamenin 4 ve 5 inci nüshalarıyla birlikte varış gümrüğüne sevk edilir. Söz konusu eşyanın sevki için gümrük idaresince mezkur beyanname ayrıca bir üst yazıya bağlanmaz.
(3) Varış gümrük idaresince anılan Yönetmeliğin 261 inci maddesi çerçevesinde yapılan muayene sonucunda;
a) Eşya beyannamede belirtilen cins, nev’i ve niteliğine uygun olmakla beraber miktarca noksan çıkması halinde, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri saklı kalmak üzere, noksanlığa isabet eden gümrük ve sair vergiler, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihteki vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına göre belirlenerek, aşağıdaki iki usulden birine göre tahsil edilir:
(i) Noksanlıklara isabet eden vergiler ile buna bağlı faiz mükellefin talebi halinde varış gümrük idaresince tahsil edilerek eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına veya bir başka rejime tabi tutulmasına izin verilir. Bu durum beyanname nüshaları üzerine ayrıntılı olarak kaydedilerek “vergiler tahsil edilmiştir” yazılır ve tahsilat belgesinin bir fotokopisi 5 inci nüsha ile birlikte hareket gümrük idaresine gönderilerek beyanname uzaktan teyit yöntemiyle kapatılır. Hareket gümrük idaresince de, belgeler kontrol edilerek eksik kalan vergiler varsa ödeme emri düzenlemek suretiyle takibat başlatılır. Kamu alacağında bir eksiklik olmaması halinde teminat çözülür.
Veya;
(ii) Noksanlıklar beyannamenin 4 ve 5 nci nüshaları üzerinde ayrıntılı bir şekilde kaydedilerek 5 inci nüsha teminattan mahsup ve irat kaydolunmak üzere hareket gümrük idaresine bir üst yazı ile birlikte gönderilir. Beyannamenin uzaktan teyidi yapılmaz.
Hareket gümrük idaresi, bahse konu eksiklik nedeniyle ödeme emri düzenleyerek vergilerin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 37 nci maddesi gereği tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesini, aksi halde eksik kısma karşılık gelen vergilerin teminattan mahsup ve irat kaydedileceğini bildirir.
Söz konusu eşyaya isabet eden vergilerin nakit teminat dışındaki bir teminata bağlanmış olması halinde ise, Gümrük Kanununun 207 nci maddesi çerçevesinde söz konusu teminatın kabulü tarihinden itibaren başlamak üzere 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında faiz tahsil edilir.
Diğer taraftan, teminatın beyanname konusu işlemden bağımsız olarak verilmesi mümkündür. (UND, RODER, DAC gibi global teminat, Gümrükçe Onaylanmış Kişilerce kullanılan götürü teminat, garanti mektubu veya gümrük idarelerine verilen toplu teminat gibi.) Bu durumda, faiz tahakkukunun hesabında beyannamenin tescil tarihi esas alınır.
Hareket gümrük idaresince vergilerin tahsilini müteakiben beyanname BİLGE sisteminde tutanakla kapatılır ve varsa kalan teminatları çözülür.
b) Cins, nev’i ve nitelikleri beyana göre farklı veya miktarı eksik çıkan eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine göre ithali yasak eşyadan olması halinde, sahip veya taşıyıcıları hakkında varış gümrük idaresince kaçakçılık kovuşturması yapılır ve eşya, kovuşturma sonucuna kadar alıkonulur.
Mezkur eksikliğe (farklılığa) isabet eden vergilerin tahsili için hareket gümrük idaresine bildirimde bulunulur. Beyannamenin uzaktan teyidi yapılmaz.
Hareket gümrük idaresince yükümlüsüne ödeme emri düzenleyerek vergilerin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 37 nci maddesi gereği tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi, aksi halde teminatın irad kaydedileceği bildirilir. Söz konusu eşyaya isabet eden vergilerin nakit teminat dışındaki bir teminata bağlanması halinde ise, Gümrük Kanununun 207 nci maddesi çerçevesinde söz konusu teminatın kabulü tarihinden itibaren başlamak üzere 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında faiz tahsil edilir.
Hareket gümrük idaresince vergilerin tahsilini müteakip beyanname BİLGE sisteminde tutanakla kapatılır ve varsa kalan teminatları çözülür.
(4) Transit beyannamesinin tescil tarihinden itibaren bir ay içerisinde imzalı ve onaylı teyit nüshasının varış gümrük idaresinden gelmemesi veya varış gümrük idaresince beyannamenin uzaktan teyidinin yapılmaması halinde hareket gümrük idaresince bir yazıyla hem varış gümrük idaresinden hem de beyannamede yer alan asıl sorumludan eşyanın akıbeti hakkında yazının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde bilgi verilmesi istenilir.
Varış gümrük idaresince eşyanın akıbetine ilişkin bilgi bulunmadığının bildirilmesi veya asıl sorumlu tarafından herhangi bir belge ibraz edilmemesi veya ibraz edilen belgelerin geçerli sayılmadığı hallerde gümrük idaresince ödeme emri düzenlenerek 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 37 nci maddesi gereği tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi aksi halde teminatın irat kaydedileceği yükümlüye bildirilerek gerekli tahsilat işlemleri yapılır. Ayrıca, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu çerçevesinde gerekli işlemler yapılır.
(5) Gümrük Yönetmeliğinin 266 ncı maddesi çerçevesinde çıkış gümrüğünce yapılan muayene neticesinde transit beyannamesine aykırı çıkan eşya için, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri saklı kalmak üzere, sonradan ihraç edilsin veya edilmesin Gümrük Kanunu'nun 241 inci maddesine göre para cezası uygulanır.
(6) Transit beyannamesi kapsamında sevk edilen eşyanın varış gümrüğünde yapılan muayenesinde fazlalık çıkması durumunda 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri saklı kalmak üzere aşağıdaki şekilde işlem yapılması gerekmektedir:
a) Eşyanın cins ve nevinin aynı, kap adedinin fazla olması halinde fazla çıkan eşya geçici depolanan eşya statüsünde geçici depolama yerine alınır. Fazlalıkla ilgili olarak transit beyannamesi üzerine şerh düşülür ve beyanname kapatılır. 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 241 inci maddesi uyarınca yükümlüsüne usulsüzlük cezası tatbik edilir.
b) Geçici depolanan eşya statüsünde geçici depolama yerine alınan fazlalık için 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 46 ncı maddesinde belirtilen 20-45 günlük süre içerisinde fazla çıkan eşyanın mülkiyeti ispat edildiği takdirde yükümlüsünce rejim beyanında bulunulmasına izin verilir. Eşyanın mülkiyetinin söz konusu süreler içerisinde ispat edilemediği takdirde fazla çıkan eşya Gümrük Mevzuatının tasfiye ile ilgili hükümleri uyarınca tasfiye işlemine tabi tutulur.
VIII- İhracat eşyasının transitinde çıkış gümrük idaresi değişikliği:
Türk ihraç eşyası taşıyan Türk plakalı araçların, transit beyannamelerinde belirtilen çıkış gümrüğü yerine başka bir gümrükten çıkış yapmalarına ilişkin gerekçeli taleplerinin gümrük idaresince uygun görülmesi ve gümrük işlemlerinin tamamlanmasından sonra araç kapsamı mühür altına alınmak suretiyle çıkışına izin verilir.
IX- Yürürlükten kaldırılan Genelgeler:
Aşağıdaki belirtilen Genelge'ler işbu Genelge ile yeniden düzenlendiğinden; 22.10.2007 tarihli 2007/27 sayılı Genelge ise 2008/75 sayılı Onay ile 1 nolu Taşıt Takip Programı kapsamına alındığından yürürlükten kaldırılmıştır:
(1) 07.02.2000 tarihli 2000/6 sayılı Genelge
(2) 29.05.2000 tarihli 2000/29 sayılı Genelge
(3) 13.05.2002 tarihli 2002/11 sayılı Genelge
(4) 10.06.2003 tarihli 2003/10 sayılı Genelge
(5) 28.11.2005 tarihli 2005/21 sayılı Genelge
(6) 13.06.2006 tarihli 2006/13 sayılı Genelge
(7) 12.02.2007 tarihli 2007/13 sayılı Genelge
(8) 04.04.2007 tarihli 2007/20 sayılı Genelge
(9) 05.11.2007 tarihli 2007/29 sayılı Genelge
(10) 24.06.2008 tarihli 2008/18 sayılı Genelge
Bilgi ve gereğini rica ederim.                                                                    M. Emin ZARARSIZ
Müsteşar
   
EK.1
TRANSİT BEYANNAMESİ İLE TRANSİTİNDE FATURA ARANACAK EŞYA LİSTESİ
1- Petrol ve petrol ürünleri, LPG, madeni yağ
2- Çay, şeker, kahve
3- Muz
4- Tütün ve tütün yerine geçen işlenmiş maddeler (sigara vb)
5- Her türlü alkollü içki (bira hariç)
6- Kakao ve kakao müstahzarları
7- Elektronik eşya (televizyon, bilgisayar v.b.)
8- Her türlü silah ve mühimmat,
9- Türkiye’ye ithali yasak eşya